Unijne dotacje. Inteligentny rozwój za 10 miliardów euro

Ponad 10 miliardów euro ze środków krajowych i unijnych mają do dyspozycji mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa z Programu Operacyjnego „Inteligentny Rozwój” (POIR). Tworzenie innowacyjnych produktów oraz usług, ochrona własności przemysłowej czy opracowywanie narzędzi technologicznych to tylko kilka przykładowych działań, które mogą liczyć na dofinansowanie. W poprzednim naborze niektóre programy cieszyły się taką popularnością, że zamykano je nawet… jeden dzień po starcie.

Program jest opłacany z dwóch źródeł: Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (8,6 mld euro) oraz środków krajowych – publicznych i prywatnych, których minimalne zaangażowanie wynosi 1 ,57 mld euro. Sposób finansowania jest uzależniony przede wszystkim od specyfiki projektu i typu odbiorcy wsparcia.

W większości przypadków uczestnicy programu muszą posiadać wkład własny, co wiąże się zwłaszcza z tymi inicjatywami, w których występuje pomoc publiczna. Mogą oni otrzymać dofinansowanie w formie refundacji, czyli zwrot całości lub części kosztów poniesionych z własnych środków. Drugim typem są zaliczki wypłacane na poczet zakładanych wydatków na podstawie dokumentów wskazujących na prawidłowe rozliczenie.

Kto może skorzystać z POIR?

Pierwszą grupą beneficjentów są organizacje, które poprzez swoje działania zdobywają nowe rynki i ulepszają produkty. Należą do nich np. przedsiębiorcy opracowujący innowacyjne towary i usługi w ramach współpracy z jednostkami badawczo-rozwojowymi.

Druga grupa korzysta z inicjatyw POIR jako pośrednicy. Takie jednostki pełnią najczęściej funkcję wykonawcy usług – mogą to być np. projekty realizowane przez ośrodki przedsiębiorczości, które świadczą bezpłatne lub częściowo płatne usługi doradcze. Innym przykładem takiego użytkownika są instrumenty finansowe, udzielające pożyczek czy wejść kapitałowych.

O wsparcie z programu mogą więc występować jednostki naukowe, konsorcja firm oraz instytucje otoczenia biznesu. Projekty są jednak kierowane przede wszystkim do mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw oraz start-upów, czyli organizacji na wczesnym etapie rozwoju.

Kredyty na innowacje technologiczne

Jednym z projektów cieszących się największą popularnością jest kredyt technologiczny. Ze względu na ogrom wniosków nabory na konkursy w poprzedniej perspektywie finansowej były zamykane nawet jeden dzień po ich rozpoczęciu. To pozytywne zamieszanie spowodowały tzw. premie technologiczne, które prowadziły do umorzenia nawet 70 proc. kwoty kredytu udzielanego przez banki komercyjne. Premia jest wypłacana w transzach w trakcie realizacji inwestycji, a także w formie płatności końcowej już po finalizacji projektu.

Na jakie cele można brać taki kredyt? Na przykład na szeroko rozumiane inwestycje technologiczne, zakup i wdrażanie systemów czy wytwarzanie nowych towarów, procesów i usług. „Kredyt na innowacje technologiczne” jest instrumentem, który ma poprawić innowacyjność i konkurencyjność firm na polskim rynku.

Jakie warunki należy spełnić?

Aby uzyskać premię technologiczną, należy dysponować wkładem własnym w wysokości przynajmniej 25 proc. kosztów inwestycji technologicznej, finansowanej przez kredyt. Maksymalna kwota dotacji to 6 mln zł. Przedsiębiorca składa do banku komercyjnego wniosek o udzielenie kredytu na działania, a następnie występuje z wnioskiem o premię do Banku Gospodarstwa Krajowego. O kredyt na innowacje mogą starać się mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa, które prowadzą swoją działalność na terenie Polski.

W ramach kolejnego konkursu nabór wniosków rozpoczął się 28 lipca i potrwa do 30 września bieżącego roku. Kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w tej edycji wynosi ok. 500 mln zł (w tym 50 mln zł dla województwa mazowieckiego). Firmy składają wniosek we wskazanym terminie poprzez stronę internetową BGK. Formularz elektroniczny należy wysłać za pośrednictwem generatora wniosków o dofinansowanie, a następnie złożyć formalne potwierdzenie, czyli skan oświadczenia (zgodnego z treścią regulaminu konkursu) podpisanego przez wnioskodawcę lub osobę upoważnioną.

To na podstawie dostarczonych dokumentów eksperci z poszczególnych dziedzin ocenią projekty i wyłonią te, którym zostanie udzielone wsparcie finansowe. Przedsiębiorcy muszą dodatkowo pamiętać o udokumentowaniu posiadanych technologii. W przypadku narzędzi nabytych wystarczy faktura lub umowa licencyjna. Jeśli rozwiązania powstały w wyniku prac własnych, niezbędne okażą się zgłoszenie patentowe, patent czy dokumentacja wewnętrzna firmy.

Pieniądze na centra badawczo-rozwojowe

Dotacje w tym poddziałaniu są przeznaczone przede wszystkim na inwestycje w sprzęt, aparaturę i infrastrukturę produkcyjną, czyli wszystkie elementy niezbędne w tworzeniu i rozwoju centrów badawczo-rozwojowych. Cel jest taki, by ten rozwój odpowiadał na potrzeby komercyjnego rynku, a nie wiązał się wyłącznie ze stricte naukowymi przedsięwzięciami. Przedsiębiorcy mogą więc wykorzystać środki finansowe na materiały i produkty związane z realizacją projektu, a także na koszty wykorzystywanych usług i doradztwa zapewniającego przygotowanie merytoryczne.

Nabór wniosków w pierwszym etapie konkursu w ramach POIR na te cele zakończył się 13 maja. Z drugiej szansy firmy będą mogły skorzystać we wrześniu i październiku 2016 r. Pula środków będzie jednak prawie o połowę mniejsza. Poprzednio wynosiła miliard złotych, a budżet przewidziany na końcówkę roku to 460 mln zł.

Dofinansowanie „badań na rynek”

20 mln złotych to kwota przeznaczona na jeden projekt w poddziałaniu „Badania na rynek”. W żadnym innym konkursie uczestnicy nie mają dostępu do takich pieniędzy. Mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą wykorzystać oferowane środki na inwestycje prowadzące do wdrożenia wyników prac badawczo-rozwojowych, realizowanych w ramach poprzedniego projektu samodzielnie czy na zlecenie. Mogą to być także eksperymentalne prace i doradztwo. Celem działania jest podniesienie konkurencyjności i innowacyjności firm.

Hasło przewodnie projektu brzmi: „Od pomysłu do rynku”, i zgodnie z tym przesłaniem tylko wprowadzenie na rynek nowych lub znacznie ulepszonych produktów i usług podlega dotacji. Jeśli rozwiązania będą wpisywały się dodatkowo w inteligentne specjalizacje (np. energooszczędne budownictwo czy technologie inżynierii medycznej), zostaną potraktowane na preferencyjnych warunkach. Minimalna wartość kosztów kwalifikowanych w tym projekcie wynosi 10 mln euro, a maksymalna – 50 mln euro. Nabór trwa, wnioski w tym konkursie można składać do końca sierpnia 2016 r.

„Szybka ścieżka” dla badań przemysłowych i prac rozwojowych

60 dni – tyle trwa nabór wniosków dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw w jednym etapie konkursu „Szybka ścieżka”. W tym roku fundusze w ramach instrumentu wynoszą aż 2,5 mld zł. Firmy mogą wykorzystać pieniądze na badania przemysłowe lub eksperymentalne prace rozwojowe, które mają dać efekt w postaci opracowania nowych albo zmodernizowanych rozwiązań. Rezultat projektu musi dodatkowo wpisywać się w krajowe inteligentne specjalizacje.

„Szybka ścieżka” była już realizowana w poprzednich latach. W kolejnej edycji poddziałania o wsparcie finansowe mogą ubiegać się mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa. Na poszczególne inwestycje uzyskają nie więcej niż 20 mln euro (badania przemysłowe) lub 15 mln euro (prace rozwojowe), a minimalna wartość kosztów kwalifikowanych projektu musi wynosić przynajmniej 2 mln zł (5 mln zł dla województwa mazowieckiego). Wnioski o dofinansowanie można składać od 1 września do 30 grudnia 2016 r. Wiodącą instytucją projektu jest Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.

Bony na innowacje – wsparcie dla mikro- i małych firm

Program Operacyjny „Inteligentny Rozwój” kładzie szczególny nacisk na wspieranie innowacyjnych rozwiązań w polskich firmach. Jedną z opcji pozyskania dofinansowania na ich wdrażanie są tzw. bony na innowacje. Można je wykorzystać na usługi niezbędne do opracowania np. projektu wzorniczego czy technologii produkcji.

W tej kategorii ogromne znaczenie ma jednak wykonawca zakupionej usługi. Z racji tego, że program stawia na połączenie biznesu z nauką, musi to być jedynie wyspecjalizowana jednostka naukowa. Podobne obostrzenia dotyczą realizowanych projektów – muszą się one wpisywać się w jedną z krajowych inteligentnych specjalizacji.

Organizatorem konkursów jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, która dzieli działania na dwa etapy, następujące po sobie w czterech dwumiesięcznych naborach. Nabór wniosków ruszył 6 czerwca br., program potrwa do 30 stycznia 2017 r.

Projekt jest skierowany tylko do mikro- i małych przedsiębiorców niekorzystających z usług jednostki naukowej (w tym roku ani w ciągu ostatnich trzech lat) przy wdrażaniu produktu lub rozwoju technologii. Właściciele firm, którzy choć raz uzyskali bon na innowacje, nie mogą ubiegać się o kolejne wsparcie. Jednorazowa dotacja nie może przekroczyć 15 tys. zł, ale może wynieść nawet 100 proc. wydatków kwalifikowanych.

Ochrona własności przemysłowej

Koszty związane z uzyskaniem i realizacją ochrony własności przemysłowej także mogą zostać pokryte w ramach programu POIR. Przedsiębiorcy skorzystają z finansowania prawnej ochrony wymyślonych przez siebie rozwiązań: patentów, wzorów przemysłowych czy wzorów użytkowych.

Dofinansowanie dotyczy nie tylko samych praw własności, ale także realizacji ich ochrony. Jeśli przedsiębiorca wszczyna postępowanie w sprawie obrony praw do patentu czy wzoru użytkowego, może pokryć część wydatków ze wsparcia oferowanego w ramach poddziałania „Ochrona własności przemysłowej”.

Kolejna edycja konkursu wystartowała 18 lipca i potrwa do 20 stycznia 2017 r. W puli funduszy na ten cel znajduje się 50 mln zł. Poziom dofinansowania, bez względu na wielkość przedsiębiorstwa i miejsce realizacji projektu, nie przekroczy jednak 50 proc. wydatków. Z działania mogą skorzystać mikro-, mali i średni przedsiębiorcy.

Programy sektorowe dla poszczególnych branż

Są też programy skierowane do firm, które działają w konkretnych sektorach gospodarki (samodzielnie lub w ramach konsorcjów).

Wnioski o sprawdzenie „wykonalności programu sektorowego” mogą składać zrzeszenia przedstawicieli danej branży, które reprezentują interesy swoich członków i dbają o sprawną działalność sektora. Termin oddawania formularzy mija 30 września 2016 r. Bezpośrednim efektem pozytywnego przejścia przez studium wykonalności może być rozpoczęcie programu sektorowego.

W czerwcu bieżącego roku rozpoczęło się kilka takich projektów. Już zakończył się nabór wniosków o dotację z Innotextile, skierowaną do osób realizujących przedsięwzięcia z przemysłu tekstylnego (budżet w wysokości 60 mln zł). Twórcy gier wideo mogą ubiegać się o dofinansowanie w konkursie GameINN – zapisy trwają do 16 sierpnia 2016 r. Do 15 września 2016 r. trwa nabór wniosków dla przedsiębiorców  z przemysłu stalowego (Innostal).

Autor: Monika Branicka

BONUSY I PARTNERZY

więcej bonusów

WYDARZENIA I SZKOLENIA

więcej wydarzeń

NASZE ARTYKUŁY

więcej artykułów
Kolejne dotacje w ramach „szybkiej ścieżki” dla przedsiębiorców Fundusze unijne na wzornictwo – kolejny konkurs ruszy we wrześniu

PRODUKTY I USŁUGI

więcej produktów